ماذا تعرف عن بلاد العرب فی ایران ؟ (3)
آشنایی مختصر با ایل بزرگ خمسه فارس
مصدر : سایت عرب نت - ه.رضاییان – فسا
واژه خمسه درعربی به معنی پنج است و در اصطلاح این مقاله به معنی پنج طایفه بزرگ خمسه، ایل خمسه که محل اقامت اصلی آنها فارس میباشد از پنج طایفه بزرگ به نامهای عرب، باصری، بهارلو، ایناللو و نفرتشکیل شده اند. هر پنج طایفه که امروزه نام ایل گرفته اند از زمانهای گذشته بین شمالی ترین و جنوبی ترین نقطه فارس درکوچ بوده اند و هرکدام دارای سرحدات و گرمسیری مختص به خود بوده اند.
طایفه باصری در سرحدات آباده، دهبید و اقلید، مراتعی سرسبز و آباد دارند، طایفه عرب هم در سرحدات آباده، دهبید، بوانات و..مراتعی مختص به خود دارند و درهمسایگی طایفه باصری همزیستی میکنند.
معمولا در طول دو خط موازی باصریها درخط غربی و عربها درخط شرقی در کوچ حرکت میکردند.مراتع باصری همیشه ازمراتع ایل عرب از آبادانی بیشتری برخوردار بودهاست. اما گرمسیر هر دو طایفه از منطقه جهرم تا نزدیکیهای مرز استان هرمزگان و بوشهرادامه دارد که بیشتر در حوزه شهرهای لار و لامرد پراکنده هستند.
طایفه بهارلو و ایناللو بیشتر در مناطق گرمسیر مانندحوالی جهرم لار و داراب بسر میبردند و امروز هم در همین شهرها ساکن شده اند.
طایفه عرب که امروز به نام ایل عرب میشناسیمش زمانی در کوچ پاییزه و بهاره با تمام شکوه و عظمتش با افراد پیر و جوان، زن و مرد، اطفال و سالخوردگان و با همه احشام خشم مانند یک شهر سیار پای پیاده از شمالی ترین نقطه فارس به طرف جنوبی ترین نقطه حرکت میکرد و در بین راه با تمام اهالی روستاها و شهرهای موجود در سر راه روابط اجتماعی و فرهنگی خوبی داشتند و در این بین هر دو جامعه کوچ و ساکن روستایی و شهری نیازهای یکدیگر را تامین میکردند.
برای تصویر بزرگتر کلیک کنید
اما جورحکام و تخت قاپو رضاخانی (۱) و قهرطبیعت، پیشرفت علم و تکنولوژی، درهم آمیختگی فرهنگها و عوامل دیگر سبب شد که ابتدا خوش نشینها (۲) و سپس تحصیل کردهها و بدنبال آنهابقیه عشایر رو به شهرها آورند و از نعمت جلال و شکوه کوهها، درهها و سرسبزی جنگل، مراتع و دشتهابی نصیب گردند و زندگی یکجا نشینی که سستی و رخوت را با خود دارد انتخاب کنند.
ولی ازسویی دیگر اگر از نعمتی محروم شدند به نعمتی دیگر رسیدند.ازآنجا که کوه نشینان همیشه آمال بزرگ دارند فرزندان ایل عرب درشهرها استعداد خود را بروز دادند و با درس خواندن و پشتکار و صداقت ذاتیشان توانستند خیلی زود ره صدساله را بپیمایند و حتی از رقبای شهری خودپیشی بگیرند بطوری که امروزه بسیاری ازنمایدگان مجلس،اطباء، قضات، وکلا، مدیران، روسا، معلمین و کارمندان کشوری و لشکری ازبین همین فرزندان عرب میباشند.
امروزه عربهای خمسه در شهرهای فارس بخصوص شیراز،فسا، جهرم، لار، مرودشت، داراب، استهبان، نیریز، آباده ،اقلید، دهبید، بوانات، سروستان، ارسنجان، خرمبید و..ساکن شده اند و در دیگر نقاط ایران و جهان عده زیادی از عربها به ضرورت تحصیل و شغل و..زندگی میکنند.
نقشه پراکندگی سکونت ایل عرب خمسه در تصویر زیر قابل مشاهده است. اگر احیانا روستایی بوده که از قلم افتاده از عربهای ساکن آنجا عذرخواهیم.
این مختصری بود ازتاریخچه عربهای خمسه جهت اطلاع و استفاده عربهای عربخانه و سایرعلاقمندان به فرهنگ عرب که هرگونه کوتاهی و نقصان را به بزرگی خودتان و همه عربهای خمسه بپذیرید.
